Welke leeftijd prikjes consultatiebureau
Het consultatiebureau is best belangrijk voor de gezondheid van je kind, vooral als het gaat om die vaccinaties uit het Rijksvaccinatieprogramma. Die prikjes beschermen tegen nare infectieziektes. Ik snap dat veel ouders zich afvragen wanneer die dingen nou precies gegeven worden. Het schema is vrij strak en hangt helemaal van de leeftijd af, van vlak na de geboorte tot in de tienerjaren. Hieronder een overzicht van de belangrijkste momenten waarop je kind geprikt wordt.
Start van het vaccinatieschema: 0 tot 3 maanden
Die eerste prikjes krijgen ze al heel jong, gewoon zodat ze snel beschermd zijn. Het begint met hepatitis B, vaak al binnen een week na de geboorte. Daarna komen de DKTP- en Hib-vaccinaties erbij. Als je kind 2 maanden is, krijgt het de eerste combinatieprik. Die herhalen ze na een maand, op 3 maanden, en dan krijgen ze ook gelijk de eerste pneumokokkenvaccinatie.
Vaccinaties op de leeftijd van 11 maanden en 14 maanden
Na een paar maanden komen er weer belangrijke momenten. Op 11 maanden is het tijd voor de BMR-prik (bof, mazelen, rodehond) en nog een pneumokokkenprik. Dit is echt een cruciaal punt, want de mazelenvaccinatie werkt dan het beste. Een paar maanden later, op 14 maanden, krijgen ze een DKTP-herhaling en de meningokokken ACWY-prik. Die beschermt tegen een enge vorm van hersenvliesontsteking.
Prikjes op de basisschoolleeftijd: 4 en 9 jaar
Het consultatiebureau blijft actief tot je kind naar school gaat, daarna neemt de GGD het over. Op 4 jaar krijgen ze nog een laatste DKTP-herhaling. Dat is nodig omdat de bescherming tegen difterie, kinkhoest en tetanus na een paar jaar minder wordt. En op 9-jarige leeftijd volgen de DTP-prik (difterie, tetanus, polio) en nog een BMR-herhaling. Deze prikjes zijn bedoeld om de immuniteit op peil te houden richting de puberteit.
Vaccinaties voor tieners: 12 tot 14 jaar
In de tienerjaren krijgen ze de laatste prikjes van het Rijksvaccinatieprogramma. Meisjes én jongens krijgen tussen 12 en 14 jaar de HPV-vaccinatie (baarmoederhalskanker). Dat zijn twee prikken, en het werkt het beste vóór ze seksueel actief worden. Ook wordt er op die leeftijd een meningokokken ACWY-herhaling aangeboden, soms samen met een oproep voor de DTP-prik als die nog niet is gegeven.
Veelgestelde vragen over de leeftijd van prikjes
Wat gebeurt er als ik een prik mis?
Als je een afspraak mist, kun je die altijd inhalen. Het consultatiebureau plant dan een nieuwe afspraak, maar houdt wel rekening met minimale tussenpozen tussen vaccinaties. Een paar weken later is geen ramp, maar probeer het schema zo goed mogelijk te volgen voor de beste bescherming. Bij twijfel gewoon even bellen.
Krijgt mijn kind op elke leeftijd meerdere prikken tegelijk?
Ja, vaak worden meerdere vaccinaties in één prik gecombineerd, zoals de DKTP-Hib-HepB-prik op 2 maanden. Dat is veilig en scheelt een hoop prikmomenten. Op sommige leeftijden, zoals 11 maanden, krijgen ze twee aparte prikken (BMR en pneumokokken) in één bezoek. Het consultatiebureau bepaalt altijd of dat medisch verantwoord is.
Waarom is de leeftijd van 14 maanden belangrijk?
Op 14 maanden krijgen ze de meningokokken ACWY-vaccinatie, die beschermt tegen een gevaarlijke vorm van hersenvliesontsteking. En ook de DKTP-herhaling wordt dan gegeven. Deze leeftijd is gekozen omdat de immuniteit van de eerste vaccinaties begint af te nemen en de kans op blootstelling groter wordt als kinderen mobieler worden en meer contact hebben met anderen.
Moet ik mijn kind voorbereiden op de prikjes?
Ja, een goede voorbereiding helpt echt. Zorg dat je kind uitgerust en gevoed is. Neem een troostobject mee, zoals een speen of knuffel. Bij oudere kinderen kun je uitleggen dat de prik even pijn doet maar dat het ze beschermt. Het consultatiebureau geeft vaak tips voor afleiding, zoals zingen of een boekje lezen tijdens de prik.
Overzichtstabel vaccinatieschema per leeftijd
| Leeftijd | Vaccinatie | Type |
|---|---|---|
| Geboorte (0-7 dagen) | Hepatitis B | Eerste prik |
| 2 maanden | DKTP-Hib-HepB | Combinatieprik |
| 3 maanden | DKTP-Hib-HepB + Pneumokokken | Twee prikken |
| 11 maanden | BMR + Pneumokokken | Twee prikken |
| 14 ma | DKTP + Meningokokken ACWY | Twee prikken |
| 4 jaar | DKTP | Herhaling |
| 9 jaar | DTP + BMR | Herhaling |
| 12-14 jaar | HPV + Meningokokken ACWY | Reeks van 2 prikken |
Checklist voor uw bezoek aan het consultatiebureau
- Controleer de oproep: Kijk in de brief of app wanneer de volgende prik gepland staat.
- Neem het vaccinatieboekje mee: Dat is nodig om de prikken te registreren.
- Bereid uw kind voor: Leg uit wat er gaat gebeuren, maar pas het aan op de leeftijd.
- Kleed uw kind gemakkelijk aan: Zorg dat kleding snel omhoog kan voor de prik in het bovenbeen of de arm.
- Vraag om een rustmoment: Na de prik kun je even blijven zitten om te troosten.
- Noteer eventuele bijwerkingen: Lichte koorts of roodheid is normaal, maar bel bij twijfel gewoon het consultatiebureau.
Korte samenvatting
- Start direct na geboorte: De eerste prik (hepatitis B) krijgt je kind al in de eerste week, daarna volgt de combinatieprik op 2 en 3 maanden.
- Belangrijke mijlpalen: Op 11 maanden de BMR-prik en op 14 maanden de meningokokken ACWY-vaccinatie.
- Basisschool en tienerjaren: Herhalingen op 4 en 9 jaar, en de HPV-vaccinatie tussen 12 en 14 jaar.
- Gemiste prikken: Die kun je altijd inhalen, neem contact op met het consultatiebureau voor een nieuwe afspraak.